{"id":58,"date":"2011-03-25T16:22:36","date_gmt":"2011-03-25T16:22:36","guid":{"rendered":"http:\/\/slawomirzygmunt\/bloganiani\/?p=58"},"modified":"2013-03-22T16:28:47","modified_gmt":"2013-03-22T15:28:47","slug":"blog-ani-ani-czarny-czwartek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/2011\/03\/25\/blog-ani-ani-czarny-czwartek\/","title":{"rendered":"blog ani ani &#8211; czarny czwartek"},"content":{"rendered":"<p><strong><em><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Mandala\" alt=\" Czarny czwartek. Janek Wi\u015bniewski pad\u0142, Antoni Krauze, Grudzie\u0144 70., PRL, gestapo, kom\u00f3rka, okrucie\u0144stwo, sadyzm, ZOMO, film, pa\u0142owanie, pa\u0142ka, milicja, nieuczciwo\u015b\u0107, Phlip Zimbardo, sanitariusz, kino, the movie, zielone papiery, cz\u0142owiecze\u0144stwo, automat, alkoholizm, kr\u0119gos\u0142up, pop\u0119d, zawi\u015b\u0107, ludzka s\u0142abo\u015b\u0107, uczucie, zakazane, kara \u015bmierci, le\u015bnik, ofiara, psychopata, godno\u015b\u0107, drogowskaz, mandala\" src=\"http:\/\/cialo-umysl-dusza.slawomirzygmunt.pl\/images\/stories\/mandala2-1.jpg\" width=\"120\" height=\"120\" align=\"right\" border=\"0\" hspace=\"10\" vspace=\"10\" \/>9.03.2011, Warszawa<\/em><\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>\n<h1><span style=\"color: #cc0066;\">Aniu,<\/span><\/h1>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div>pami\u0119\u0107 to za ma\u0142o. Nie wystarczy pami\u0119ta\u0107, \u017ce co\u015b si\u0119 zdarzy\u0142o, \u017ceby w przysz\u0142o\u015bci to co\u015b ju\u017c si\u0119 nie powt\u00f3rzy\u0142o. Tak sobie my\u015bl\u0119 po obejrzeniu filmu \u201eCzarny czwartek. Janek Wi\u015bniewski pad\u0142\u201d Antoniego Krauzego. Wbi\u0142 mnie w fotel i nikomu, kto pyta czy to dobry film, nie umiem odpowiedzie\u0107. Uruchamia takie emocje, \u017ce nie starcza mi ju\u017c miejsca na zwojach do analizowania warsztatu, konstrukcji, zarysowania postaci, aktorstwa, nie m\u00f3wi\u0105c ju\u017c o monta\u017cu i muzyce. Cho\u0107 nie pami\u0119tam zbyt dobrze Grudnia &#8217;70. Kojarz\u0119 tylko napi\u0119cie w domu i babci\u0119, kt\u00f3ra kupowa\u0142a m\u0105k\u0119, kasze, cukier i s\u0142onin\u0119, na wypadek wojny, jakby weszli ruscy. Ale ju\u017c bardzo dobrze pami\u0119tam stan wojenny. Tamten gniew, strach, rozpacz, bezsilno\u015b\u0107. I rosn\u0105c\u0105 w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107, kiedy zomowcy walili pa\u0142ami w tarcze, a my, naprzeciwko krzyczeli\u015bmy: \u201egestapo\u201d! Mam j\u0105 w ka\u017cdej kom\u00f3rce i obrazy z filmu uruchamiaj\u0105 j\u0105 jak d\u017awignia w eksperymencie Paw\u0142owa.<\/div>\n<div>Ale prze\u017cy\u0107 co\u015b i tak, wr\u0119cz fizycznie, zapami\u0119ta\u0107 to te\u017c za ma\u0142o. Gdyby to wystarczy\u0142o, nowy \u015bwiat zbudowany po PRL-u by\u0142by pi\u0119kny, uczciwy i wolny od okrucie\u0144stwa i sadyzmu. A nie jest. Wci\u0105\u017c s\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy lubi\u0105 bi\u0107, czy to pa\u0142\u0105, czy pi\u0119\u015bci\u0105 czy s\u0142owem. Dziel\u0105 \u015bwiat na my i oni. Konstrukcja onych wci\u0105\u017c, z jednej strony pozwala ucieka\u0107 od odpowiedzialno\u015bci za swoje \u017cycie, z drugiej uzasadnia w\u0142asne okrucie\u0144stwo, nieuczciwo\u015b\u0107 i ch\u0119\u0107 wykorzystania innych. A na dodatek dzi\u015b jest znacznie trudniej ni\u017c w tamtych, czarno-bia\u0142ych czasach, jasno okre\u015bli\u0107 swoj\u0105 pozycj\u0119. Raz jeste\u015bmy My, raz Oni, a najcz\u0119\u015bciej po prostu wielkie Ja.<\/div>\n<div>Do okrucie\u0144stwa i odcz\u0142owieczania innych ludzi prowokuje sytuacja, tego przynajmniej dowodz\u0105 eksperymenty Philipa Zimbardo. Nieograniczona i niekontrolowana w\u0142adza nad drugim cz\u0142owiekiem wyzwala w nas besti\u0119. Ale jednak nie we wszystkich! Co sprawia, \u017ce s\u0105 ludzie, kt\u00f3rzy potrafi\u0105 si\u0119 oprze\u0107 sytuacji? W filmie \u201eCzarny czwartek\u201d jest posta\u0107 zomowca, kt\u00f3ry w oceanie sadyzmu wykazuje ludzkie cechy. Zamiast spa\u0142owa\u0107 taks\u00f3wkarza jad\u0105cego noc\u0105 mimo godziny milicyjnej do szpitala z \u017con\u0105 g\u0142\u00f3wnego bohatera, rannego w strzelaninie, wsiada do taks\u00f3wki i eskortuje j\u0105 pod drzwi lecznicy. A tam, zrozpaczony i w\u015bciek\u0142y sanitariusz spluwa mu pod nogi, krzycz\u0105c: \u201eZobacz, co zrobili\u015bcie! R\u0119ce mnie bol\u0105 od noszenia trup\u00f3w\u201d! Zomowiec stoi z bezradnie opuszczonymi r\u0119kami. Ciekawe, co zrobi\u0142 z tym prze\u017cyciem? Czy poczu\u0142, \u017ce spotka\u0142a go czarna niewdzi\u0119czno\u015b\u0107 i przy najbli\u017cszej okazji, komukolwiek, za pomoc\u0105 pa\u0142y wymierzy\u0142 kar\u0119 za obra\u017aliwe zachowanie? A mo\u017ce dotar\u0142o do niego, \u017ce jest po z\u0142ej stronie barykady i cho\u0107 sam wykazuje ludzkie odruchy to na niego te\u017c spada cz\u0119\u015b\u0107 odpowiedzialno\u015bci za to, co si\u0119 dzieje? Zdusi\u0142 w sobie cz\u0142owiecze\u0144stwo i sta\u0142 si\u0119 automatem \u2013 \u201ebij\u0105cym sercem partii\u201d, jak to si\u0119 wtedy m\u00f3wi\u0142o? Popad\u0142 w alkoholizm? A mo\u017ce za\u0142atwi\u0142 sobie \u201ezielone papiery\u201d (diagnoz\u0119 psychiatryczn\u0105) i wymiksowa\u0142 z ZOMO? Co decyduje o tym, \u017ce cz\u0142owiek nawet w najtrudniejszej sytuacji, zachowa si\u0119 tak godnie i po ludzku, jak to tylko mo\u017cliwe?<\/div>\n<div><strong>Anna \u0141awniczak, dziennikarka<\/strong><\/div>\n<hr \/>\n<hr id=\"null\" \/>\n<div><strong><strong><em><img decoding=\"async\" title=\"Mandala\" alt=\"Czarny czwartek. Janek Wi\u015bniewski pad\u0142, Antoni Krauze, Grudzie\u0144 70., PRL, gestapo, kom\u00f3rka, okrucie\u0144stwo, sadyzm, ZOMO, film, pa\u0142owanie, pa\u0142ka, milicja, nieuczciwo\u015b\u0107, Phlip Zimbardo, sanitariusz, kino, the movie, zielone papiery, cz\u0142owiecze\u0144stwo, automat, alkoholizm, kr\u0119gos\u0142up, pop\u0119d, zawi\u015b\u0107, ludzka s\u0142abo\u015b\u0107, uczucie, zakazane, kara \u015bmierci, le\u015bnik, ofiara, psychopata, godno\u015b\u0107, drogowskaz, mandala\" src=\"http:\/\/cialo-umysl-dusza.slawomirzygmunt.pl\/images\/stories\/mandala1-1.jpg\" align=\"right\" border=\"0\" hspace=\"10\" vspace=\"10\" \/><\/em><\/strong><\/strong>10.03.2011, Olecko<\/div>\n<ul>\n<li>\n<h1><span style=\"color: #cc0066;\">Aniu,<\/span><\/h1>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div>pragnienie odpowiedzi na to pytanie zbudowa\u0142o pot\u0119g\u0119 Hollywood. Wiesz dlaczego? Bo w ka\u017cdym z nas tkwi niepok\u00f3j, kim by si\u0119 sta\u0142 w tej najtrudniejszej sytuacji, czy zda\u0142by test z cz\u0142owiecze\u0144stwa i godno\u015bci i oczywi\u015bcie dla ka\u017cdego by\u0142by to inny test. Filmowy bohater uspokaja: tak! jest to mo\u017cliwie, oprze\u0107 si\u0119 chciwo\u015bci, zawi\u015bci, zwierz\u0119cym instynktom i prymitywnym pop\u0119dom, zwyci\u0119\u017cy\u0107 ludzkie s\u0142abo\u015bci i mie\u0107 niezachwiany KR\u0118GOS\u0141UP MORALNY. Tylko co to takiego?<\/div>\n<div>Nie chodzi mi o definicj\u0119, tylko o za\u0142o\u017cenie, jakie za kr\u0119gos\u0142upem moralnym stoi &#8211; \u017ce s\u0105 prawdy obiektywne, oczywiste, \u017ce s\u0105 sprawy, na temat kt\u00f3rych nie wolno mie\u0107 sprzecznych my\u015bli, uczu\u0107 i pragnie\u0144, nie mo\u017cna mie\u0107 nawet w\u0105tpliwo\u015bci. \u201eS\u0105 kwestie w kt\u00f3rych mo\u017cna stwierdzi\u0107 jednoznacznie, \u017ce co\u015b jest dobre lub z\u0142e, bo inaczej jest si\u0119 zwyk\u0142\u0105 p\u2026\u0105 chor\u0105giewk\u0105 na wietrze. Mo\u017ce jest ich niewiele, ale s\u0105\u201d. Cudzys\u0142\u00f3w obj\u0105\u0142 s\u0142owa znanej mi osoby przed trzydziestk\u0105. Niestety, p\u00f3\u017aniej, po 30. nie jest ju\u017c tak \u0142atwo. A tak by si\u0119 chcia\u0142o&#8230;<\/div>\n<div>No to spr\u00f3bujmy. Prawo do godnego \u017cycia, wolno\u015bci, szcz\u0119\u015bliwego dzieci\u0144stwa &#8211; oczywiste ZA. Morderstwo, kazirodztwo, zn\u0119canie si\u0119 nad dzie\u0107mi, czystki rasowe \u2013 oczywiste PRZECIW. Wolno\u015b\u0107 s\u0142owa \u2013 ZA. Na pewno? Zn\u0119canie si\u0119 nad zwierz\u0119tami \u2013 PRZECIW. Czy\u017cby? Ilu z nas patrzy na numeracj\u0119 jaj, by nie przyczynia\u0107 si\u0119 do cierpienia fermowych kur? Ilu przestaje je\u015b\u0107 mi\u0119so, a przynajmniej kupuje je w sklepach z ekologiczn\u0105 \u017cywno\u015bci\u0105, by nie by\u0107 wsp\u00f3\u0142odpowiedzialnym za zn\u0119canie si\u0119 nad zwierz\u0119tami hodowlanymi na ka\u017cdym etapie produkcji mi\u0119sa? Jak mog\u0119 por\u00f3wnywa\u0107 sytuacj\u0119 ludzi za PRL-u z sytuacj\u0105 zwierz\u0105t? To zbyt b\u0142ahe wobec powagi \u201eCzarnego czwartku\u201d? Dla kogo b\u0142ahe, dla tego\u2026 Prosz\u0119 bardzo, mo\u017cemy z grubszej rury. Kara \u015bmierci? Aborcja? Eutanazja? ZA czy PRZECIW? Niekt\u00f3rzy walcz\u0105 o nie ca\u0142e \u017cycie. Jedni, by by\u0142y zakazane, inni odwrotnie. A demokracja? Niejeden mieszkaniec kamienicy powie: bardzo prosz\u0119, ale z wyj\u0105tkiem wsp\u00f3lnot mieszkaniowych! Strzelanie do ps\u00f3w 200 m od zabudowa\u0144? Ka\u017cdy w\u0142a\u015bciciel psa (no, mo\u017ce ka\u017cdy, kt\u00f3ry jest do swojego psa przywi\u0105zany) powie PRZECIW. A co powie le\u015bnik? Praktyka niekt\u00f3rych mieszka\u0144c\u00f3w wsi, \u017ceby wypuszcza\u0107 na noc uwi\u0105zane za dnia psy, \u201eaby sobie popolowa\u0142y\u201d, bo w ten spos\u00f3b przyoszcz\u0119dzi si\u0119 na karmieniu, niestety wci\u0105\u017c kwitnie. A nie ma wi\u0119kszych morderc\u00f3w ni\u017c psy w bandzie, zw\u0142aszcza g\u0142odne i spuszczone z \u0142a\u0144cucha. Dzika zwierzyna nie ma przy nich szans. Z drugiej strony, jak wiadomo niejeden domowy pies w obro\u017cy zgin\u0105\u0142 zastrzelony przez zbyt sumiennych \u0142owczych. Niejeden \u0142owczy mia\u0142 dobry pretekst, by z braku zwierzyny le\u015bnej lub z braku talentu wystrzeli\u0107 z rurki do raduj\u0105cego si\u0119 psa na spacerze. Albo w ten spos\u00f3b za\u0142atwia si\u0119 brak funduszy na schroniska \u2013 \u0142atwiej psa zabi\u0107 i odhaczy\u0107, \u017ce k\u0142usowa\u0142, ni\u017c \u017ceby by\u0142 bezdomny. Kto\u015b ma jaki\u015b pomys\u0142? Tylko realny! Bo problem w tym, \u017ce akurat tych \u201ew\u0142a\u015bcicieli\u201d ps\u00f3w i tak nic a nic nie obchodzi, \u017ce im zastrzel\u0105 psa. Jak jednego zastrzel\u0105, b\u0119dzie drugi. Bo \u201esuka u s\u0105siada zaraz si\u0119 przecie\u017c znowu oszczeni\u201d. Tak czy siak zawsze stratny b\u0119dzie pies, nie cz\u0142owiek. Ten pozostanie bezkarny i za to, jak traktuje swojego psa i za to, co robi zwierzynie le\u015bnej. No wi\u0119c? Jaka\u015b jedna, dobra, moralnie czysta wytyczna w tej sprawie?<\/div>\n<div>Pewnie nie ka\u017cdy zomowiec mia\u0142 ojca alkoholika, kt\u00f3ry go t\u0142uk\u0142, wi\u0119c z ofiary przedzierzgn\u0105\u0142 si\u0119 w kata. Nie ka\u017cdy jako dziecko mia\u0142 podeptan\u0105 godno\u015b\u0107 i nie widziano w nim cz\u0142owieka, wi\u0119c potem nie m\u00f3g\u0142 wiedzie\u0107, co to znaczy. Nie ka\u017cdy by\u0142 psychopat\u0105, bez uczu\u0107, bez sumienia, z przyjemno\u015bci\u0105 krzywdz\u0105cym innych. Nie ka\u017cdy wierzy\u0142 \u015blepo, \u017ce trzymanie za mord\u0119 jest jedynym s\u0142usznym traktowaniem podopiecznych, a tych jedynym obowi\u0105zkiem jest \u015blepo wierzy\u0107 i si\u0119 podda\u0107. Nie ka\u017cdy potrzebowa\u0142 zawierzy\u0107 w\u0142adzy, jak kiedy\u015b autorytarnemu ojcu, w nadziei, \u017ce ten wie lepiej. Mo\u017ce nawet nie ka\u017cdy ulega\u0142 instynktowi na widok rozjuszonego, chc\u0105cego go zmia\u017cd\u017cy\u0107 t\u0142umu. Zr\u00f3b z tego wszystkiego odwrotno\u015b\u0107 i b\u0119dziesz mia\u0142a odpowied\u017a na pytanie. Z jednym, znacz\u0105cym wyj\u0105tkiem:<\/div>\n<div>Za\u0142\u00f3\u017cmy, \u017ce zomowiec, kt\u00f3ry wy\u0142oni\u0142 si\u0119 z oceanu sadyzmu, by\u0142 osob\u0105 z kr\u0119gos\u0142upem, czyli po mojemu \u2013 z silnym, dojrza\u0142ym ego. To kto\u015b, kim ani nie targaj\u0105 impulsy, ani go nie prowadz\u0105 nierealne, niemowl\u0119ce pragnienia, ani nieprzetrawione, \u015blepo przyj\u0119te zakazy, nakazy i zasady. Czemu wi\u0119c zosta\u0142 zomowcem, wybra\u0142 NIE TAK? Bo ka\u017cdy ma SWOJ\u0104 wewn\u0119trzn\u0105 prawd\u0119, kt\u00f3r\u0105 si\u0119 kieruje. Sw\u00f3j wewn\u0119trzny \u015bwiat, kt\u00f3ry daje mu drogowskazy, nie zawsze takie, jakie wydaj\u0105 si\u0119 s\u0142uszne i dobre mnie, Tobie, czy nawet wi\u0119kszo\u015bci. Ale dla niego s\u0105 s\u0142uszne i dobre. Dla niego w\u0142a\u015bnie tak post\u0119puje si\u0119 godnie i po ludzku. Drogowskazem zomowca mog\u0142o by\u0107 to, \u017ce walczy w s\u0142usznej wg niego sprawie. \u017be jest lojalny, ma sw\u00f3j honor, wi\u0119c wykonuje rozkazy. Zna swoje miejsce w hierarchii i nie do niego nale\u017c\u0105 decyzje \u2013 to tylko jego niewdzi\u0119czna praca, tak jak komornika, rze\u017anika, hycla&#8230; \u017be bez tej pracy wr\u00f3ci do pegeerowskiej biedy. Nie wiem, jakie jeszcze, bo nie umiem sobie wyobrazi\u0107, to nie m\u00f3j wewn\u0119trzny \u015bwiat. Ale to, \u017ce nie umiem, nie znaczy, \u017ce w jego sytuacji nie post\u0119powa\u0142abym tak samo. Nie wiem tego, nikt nie wie, kto nie by\u0142 po tamtej stronie barykady. Gorzej! Niewielu wie, jakie prawdziwe, nie\u015bwiadome motywy kierowa\u0142y nimi, gdy walczyli w JEDYNEJ S\u0141USZNEJ SPRAWIE. Chocia\u017c z niekt\u00f3rych w\u0142a\u015bnie wychodzi szyd\u0142o z worka.<\/div>\n<div><a href=\"http:\/\/www.psychoterapia-lissewska.pl\/\"><strong>Anna Lissewska, psychoterapeutka<\/strong><\/a><\/div>\n<hr \/>\n<hr id=\"null\" \/>\n<div><strong><em><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"Mandala\" alt=\"\" src=\"http:\/\/cialo-umysl-dusza.slawomirzygmunt.pl\/images\/stories\/mandala2-1.jpg\" width=\"120\" height=\"120\" align=\"right\" border=\"0\" hspace=\"10\" vspace=\"10\" \/>24.03.2011, Warszawa<\/em><\/strong><\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ul>\n<li>\n<h1><span style=\"color: #cc0066;\">Aniu,<\/span><\/h1>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div>\u201eJak si\u0119 zaczyna tak wszystko rozumie\u0107, to ju\u017c nie ma komu da\u0107 w mord\u0119\u201d. M\u00f3j cytat \u017cycia z \u201ePta\u015bka\u201d Williama Whartona zawsze przychodzi mi do g\u0142owy, kiedy my\u015bl\u0119 o moralno\u015bci albo gdy zaczynaj\u0105 rosn\u0105\u0107 we mnie r\u00f3\u017cne pot\u0119pie\u0144cze \u015bwi\u0119te oburzenia. Staram si\u0119 ten \u015bwi\u0119ty ogie\u0144 przygasza\u0107, bo ju\u017c nie raz by\u0142o mi g\u0142upio i przykro, \u017ce kogo\u015b skrzywdzi\u0142am zbyt ostr\u0105 ocen\u0105. Kiedy jednak staramy si\u0119 kogo\u015b zrozumie\u0107: jego motywy, jego prawd\u0119 to ju\u017c nie mo\u017cna obsadza\u0107 si\u0119 d\u0142u\u017cej w roli niez\u0142omnego rycerza czy dzielnego szeryfa i&#8230;. CZU\u0106 SI\u0118 LEPSZYM. Nie tak \u0142atwo si\u0119 z tak\u0105 rol\u0105 rozsta\u0107. Przynajmniej mnie nie by\u0142o \ud83d\ude42<\/div>\n<div>Z kr\u0119gos\u0142upem moralnym w og\u00f3le jest diabelnie trudno. Ci\u0105gle trzeba balansowa\u0107, \u017ceby z\u0142apa\u0107 dynamiczn\u0105 r\u00f3wnowag\u0119 mi\u0119dzy elastyczno\u015bci\u0105 kobry, ta\u0144cz\u0105cej jak jej zagraj\u0105 a sztywnym palem, na kt\u00f3ry wbijamy tych innych, co to nie trzymaj\u0105 odpowiednich standard\u00f3w. Dojrza\u0142o\u015b\u0107? Chyba rzeczywi\u015bcie to ona pomaga uprawia\u0107 \u017cyciowe ta\u0144ce na linie. \u015awietn\u0105 kuracj\u0105, kt\u00f3ra mnie wyleczy\u0142a z \u0142atwego ferowania wyrok\u00f3w, by\u0142o przygl\u0105danie si\u0119 temu co sama robi\u0119, dlaczego to robi\u0119 i co za tym stoi. Tylko bez wywijania faktami tak, \u017ceby pasowa\u0142y do mojego wyobra\u017cenia o sobie. Nie powiem \u017ceby to by\u0142o dla mnie \u0142atwe. Albo szczeg\u00f3lnie przyjemne, przynajmniej momentami. Ale kiedy ju\u017c cz\u0142owieka sta\u0107 na zobaczenie siebie w ca\u0142ej okaza\u0142o\u015bci, przychodzi troch\u0119 dystansu, wyrozumia\u0142o\u015bci i szacunku dla cudzej prawdy.<\/div>\n<div>Skutkiem ubocznym przenicowania siebie jest umiej\u0119tno\u015b\u0107 \u201eczytania\u201d innych. Bardzo przydatna. Trudno ju\u017c co prawda znale\u017a\u0107 pretekst do przy\u0142o\u017cenia komu\u015b, ale \u0142atwiej ola\u0107 czyje\u015b nieprzyjemne uwagi, nie zastanawia\u0107 si\u0119, czy z\u0142e spojrzenie albo aroganckie zachowanie nie oznacza, \u017ce jestem jaka\u015b nie taka, nie w porz\u0105dku, czy co. Cz\u0142owiek nabiera dystansu i pewno\u015bci. Ale ostatnio rozmawia\u0142am o zomowcu z \u201eCzarnego czwartku\u201d, o zrozumieniu i prawdzie ka\u017cdego z nas z kim\u015b tak\u017ce bieg\u0142ym w sprawach psychologicznych podtekst\u00f3w. Powiedzia\u0142: \u201eJaka swoja prawda? Krzywda jest zawsze krzywd\u0105\u201d. No i co? Jednak sztywny pal?<\/div>\n<div><strong>Anna \u0141awniczak, dziennikarka<\/strong><strong><em> <\/em><\/strong><\/div>\n<hr \/>\n<hr id=\"null\" \/>\n<div><strong><em><img decoding=\"async\" title=\"Mandala\" alt=\"\" src=\"http:\/\/cialo-umysl-dusza.slawomirzygmunt.pl\/images\/stories\/mandala1-1.jpg\" width=\"120\" align=\"right\" border=\"0\" hspace=\"10\" vspace=\"10\" \/>25.03.2011, Olecko<\/em><\/strong><\/div>\n<ul>\n<li>\n<h1><span style=\"color: #cc0066;\">Aniu,<\/span><\/h1>\n<\/li>\n<\/ul>\n<div>krzywda to argument, przed kt\u00f3rym trudno si\u0119 broni\u0107. Znasz pewnie matki, kt\u00f3re z ogromnym poczuciem krzywdy \u201eumieraj\u0105\u201d na serce, bo dzieci przestaj\u0105 je s\u0142ucha\u0107. One naprawd\u0119 czuj\u0105 si\u0119 skrzywdzone \u2013 przecie\u017c nie \u015bpi\u0105 po nocach zanim dziecko nie wr\u00f3ci, boli je serce, g\u0142owa, p\u0142acz\u0105\u2026 Albo \u017cony pokrzywdzone przez m\u0119\u017ca, bo woli mecz z kolegami. Nie m\u00f3wi\u0105c o \u017conach bitych, \u017conach alkoholik\u00f3w\u2026 S\u0105 krzywdzone, a jednak wybieraj\u0105 takie \u017cycie.<\/div>\n<div>Co drugi rozw\u00f3d to walka na krzywdy. Krzywda bywa ostateczna jak \u015bmier\u0107 i subiektywna \u2013 ka\u017cdego krzywdzi co innego, jednego to samo, na co inny zareaguje wzruszeniem ramion. Oczywi\u015bcie, \u017ce ten kto zabija, krzywdzi. Ale nawet taka krzywda rzadko kiedy jest jednoznaczna (i znowu nie m\u00f3wimy o psychopatach czy seryjnych mordercach, chocia\u017c ci akurat krzywdz\u0105 w imi\u0119 jakiej\u015b urojonej idei). Jeden zabija drugiego, by samemu nie by\u0107 zabitym, by nie zabito tego, w co wierzy. Zabija w imi\u0119 tego na czym mu zale\u017cy bardziej ni\u017c na wyrzutach sumienia, \u017ce zabi\u0142. Tak samo ten, kt\u00f3ry w imi\u0119 czego\u015b daje si\u0119 zabi\u0107. Bo jak to si\u0119 m\u00f3wi \u2013 co to za \u017cycie, gdy nie ma takiej sprawy, za kt\u00f3r\u0105 nie jest si\u0119 gotowym tego \u017cycia po\u015bwi\u0119ci\u0107. Po obu stronach barykady zawsze stoj\u0105 ci, kt\u00f3rzy gotowi s\u0105 zabi\u0107 i gotowi s\u0105 zgin\u0105\u0107. Krzywdz\u0105 si\u0119 nawzajem, czy tylko ten, kt\u00f3remu pierwszemu uda si\u0119 zada\u0107 cios? Krzywd\u0105 jest, gdy kto\u015b odbiera \u017cycie temu, kto na \u017cadnej barykadzie nie stoi. Kto zadaje b\u00f3l znienacka, podst\u0119pem, bo ma taki kaprys, sw\u00f3j pow\u00f3d, swoj\u0105 wygod\u0119, bo nie szanuje drugiego, nie liczy si\u0119 z nim, tylko zaspokaja siebie. Na przyk\u0142ad ka\u017cdy, kto je mi\u0119so (a mo\u017ce zaspokoi\u0107 g\u0142\u00f3d inaczej). Ka\u017cda inna krzywda jest jak as z r\u0119kawa &#8211; wpisana w ludzkie rozrachunki, od politycznych po ma\u0142\u017ce\u0144skie. Wyci\u0105ga si\u0119 j\u0105, by zamkn\u0105\u0107 usta przeciwnikowi. No bo jak z tym dyskutowa\u0107, gdy kto\u015b m\u00f3wi, \u017ce go krzywdzisz, a ty robisz to\u00a0w zgodzie ze swoim sumieniem?<\/div>\n<div><a href=\"http:\/\/www.psychoterapia-lissewska.pl\/\"><strong>Anna Lissewska, psychoterapeutka<\/strong><\/a><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>9.03.2011, Warszawa Aniu, pami\u0119\u0107 to za ma\u0142o. Nie wystarczy pami\u0119ta\u0107, \u017ce co\u015b si\u0119 zdarzy\u0142o, \u017ceby w przysz\u0142o\u015bci to co\u015b ju\u017c si\u0119 nie powt\u00f3rzy\u0142o. Tak sobie my\u015bl\u0119 po obejrzeniu filmu \u201eCzarny czwartek. Janek Wi\u015bniewski pad\u0142\u201d Antoniego Krauzego. Wbi\u0142 mnie w fotel i nikomu, kto pyta czy to dobry film, nie umiem odpowiedzie\u0107. Uruchamia takie emocje, \u017ce [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"class_list":["post-58","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=58"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":450,"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/58\/revisions\/450"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=58"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=58"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/slawomirzygmunt.pl\/bloganiani\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=58"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}